Goede zorg is geen gunst – en bezuinigingen zijn geen natuurwet
Het interview met bestuurder Heidi Pot van Liberein laat zien dat de ouderenzorg (in Enschede) in beweging is. Meer eigen regie, minder betutteling, ruimte voor technologie, familie en buurt. Dat sluit aan bij de wens om ouderen zo lang mogelijk zelfstandig en waardig te laten leven. Ook Belang van Enschede onderschrijft dat uitgangspunt.
Juist daarom
Maar juist daarom dringt zich een ongemakkelijke vraag op:
hoeveel extra druk kunnen en mogen we neerleggen bij mensen die hun ouders zien aftakelen, terwijl zij zelf financieel, mentaal en praktisch al op hun tandvlees lopen?
Wat in het artikel wordt gepresenteerd als een noodzakelijke en deels menselijkere koers, heeft een schaduwzijde die te weinig wordt benoemd. De verschuiving van ‘zorgen voor’ naar ‘zorgen dat’ betekent in de praktijk vaak: meer verantwoordelijkheid bij familie en omgeving, zonder dat hun draagkracht meegroeit.
Daar komt een politieke realiteit bij die niet los gezien kan worden van deze ontwikkeling. Sinds 1 januari 2015 zijn grote zorgtaken gedecentraliseerd van het Rijk naar de gemeenten. Die decentralisaties gingen gepaard met forse bezuinigingen, terwijl gemeenten nog steeds worstelen om deze taken om te zetten in samenhangend, passend en menselijk beleid. Veel van die knelpunten zijn vandaag de dag nog altijd niet opgelost.
Miljarden voor steeds nieuwe kostbare ambities
Tegelijkertijd leggen landelijke partijen steeds nieuwe, kostbare ambities op tafel. Miljarden voor defensie, klimaat, asiel, duurzaamheid en internationale verplichtingen moeten ergens vandaan komen. Dat geld wordt niet door ‘Den Haag’ betaald, maar door inwoners, werkenden en gezinnen — via belastingen, heffingen en steeds verder verschralende voorzieningen.
Wie denkt dat deze uitgaven geen gevolgen hebben voor de zorg, vergist zich.
Elke miljard dat elders wordt vastgezet, vergroot de druk op het sociaal domein. En dat betekent in de praktijk: opnieuw bezuinigen op ondersteuning, hogere verwachtingen richting mantelzorgers en nóg meer verantwoordelijkheid bij mensen die al nauwelijks lucht hebben.
Mantelzorg
Mantelzorg wordt daarbij steeds vaker gepresenteerd als iets vanzelfsprekends, iets warms, iets wat “erbij hoort”. Maar mantelzorg is geen rekbaar begrip. Het zijn mensen die werken, kinderen opvoeden, kampen met stijgende lasten en onzekerheid. Voor hen is extra zorg geen beleidsvisie, maar dagelijkse realiteit.
Laten we daarom helder blijven:
goede zorg is geen gunst, maar een wettelijke plicht.
Mensen die ondersteuning nodig hebben, moeten daarop kunnen rekenen. En zorgvuldigheid betekent óók zorg voor de mensen rondom de cliënt.
Het risico dat nu zichtbaar wordt, is dat zorginstellingen — gedwongen door personeelstekorten en financiële kaders — sneller moeten veranderen dan de politiek verantwoordelijkheid neemt. Innovatie en gemeenschapszin zijn waardevol, maar mogen nooit een dekmantel worden voor structurele onderfinanciering en doorgeschoven problemen.
Ouderenzorg
Belang van Enschede staat voor een ouderenzorg waarin zelfstandigheid wordt ondersteund, eenzaamheid actief wordt bestreden en waardigheid centraal staat. Dat kan alleen als ontmoeting, ondersteuning én professionele zorg in balans blijven — en als gemeenten niet telkens de rekening krijgen gepresenteerd voor landelijk beleid waar zij geen grip op hebben.
De vraag is dus niet of verandering nodig is.
De vraag is: hoeveel kunnen we nog afwentelen voordat het breekt — en wie vangt de klappen op als dat gebeurt?
Geef een reactie